Ομιλία του Υπουργού Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας κ. Μιχάλη Δαμιανού στο Μνημόσυνο του Εθνά...

Μαζευτήκαμε σήμερα στην Ιερά Μονή Χρυσορρογιατίσσης, για να τιμήσουμε την πορεία και το έργο του Εθνάρχη Μακαρίου Γ΄. Δεν στεκόμαστε εδώ απλώς για να θυμηθούμε. Στεκόμαστε για να ανανεώσουμε έναν όρκο. Όρκο πίστης, όρκο ευθύνης, όρκο ιστορικής συνέχειας.

Ο Μακάριος γεννήθηκε στην Παναγιά της Πάφου και ανδρώθηκε μέσα στην πίστη και την παράδοση της Εκκλησίας, αναλαμβάνοντας, σε χρόνια δύσκολα για την πατρίδα μας, τον διπλό ρόλο του ποιμένα και του ηγέτη. Ως Προκαθήμενος της Εκκλησίας της Κύπρου ανανέωσε την πνευματική ζωή στο νησί, δίνοντας έμφαση στην παιδεία, στην κοινωνική πρόνοια και στην ενότητα του λαού. Ως Εθνάρχης διεθνοποίησε το κυπριακό ζήτημα, καθοδήγησε τον απελευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ και υπέστη την οδύνη της εξορίας, απ' όπου επέστρεψε ως σύμβολο αντίστασης και αγωνιστικού φρονήματος.

Με την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1960, ο Μακάριος Γ΄ εξελέγη πρώτος Πρόεδρός της. Υπήρξε θεμελιωτής της ανεξαρτησίας και ακούραστος υπερασπιστής των δικαιωμάτων, της αξιοπρέπειας και της ελευθερίας του λαού μας. Με πολιτική τόλμη και αντοχή, προσπάθησε να ισορροπήσει ανάμεσα στις διεθνείς πιέσεις και στις ανάγκες των Κυπρίων που διεκδικούσαν δικαιοσύνη και ειρήνη. Ενέταξε την Κύπρο στο Κίνημα των Αδεσμεύτων, προώθησε με συνέπεια τις θέσεις της χώρας μας στα Ηνωμένα Έθνη και υπερασπίστηκε την ανεξαρτησία και την κυριαρχία της Δημοκρατίας μέχρι την τελευταία του πνοή.

Το μεγαλείο και το τεράστιο πολιτικό ανάστημα του Μακαρίου διαφάνηκε ιδιαίτερα κατά τις περιόδους βαθιάς εθνικής κρίσης, όπως τα γεγονότα του 1963-64 και την τουρκική εισβολή του 1974, όταν υπήρξε η φωνή της ενότητας και της αντίστασης. Με την κατάρρευση του ενιαίου δικοινοτικού κράτους το 1963 και ενώπιον του κινδύνου διάλυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας, ο Μακάριος αντιστάθηκε στα σχέδια των Αμερικανοβρετανών και οδήγησε το Κυπριακό στο Συμβούλιο Ασφαλείας, όπου με το ιστορικό Ψήφισμα 186 της 4^ης Μαρτίου 1964 η Κυβέρνησή του αναγνωρίστηκε ως η νόμιμη Κυβέρνηση της Κύπρου.

Κυβέρνηση που ειρήσθω εν παρόδω ανατράπηκε με το προδοτικό πραξικόπημα τον Ιούλη του 1974, το οποίο άνοιξε διάπλατα την κερκόπορτα στον βάρβαρο Τούρκο εισβολέα. Ως καλός ποιμένας, πρώτιστη έγνοια του Μακαρίου ήταν η επούλωση των πληγών που άφησε το διπλό έγκλημα κατά της πατρίδας μας, ενεργώντας τάχιστα για τη στήριξη των προσφύγων και των εκτοπισθέντων, καθώς και την απελευθέρωση αιχμαλώτων.

Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος Γ΄ πέθανε από καρδιακή προσβολή στις 3 Αυγούστου 1977, σε ηλικία 64 ετών, αφήνοντας ανεξίτηλο αποτύπωμα στη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου. Υπήρξε η διεθνής και καθαρή φωνή ενός λαού που ζητούσε την ελευθερία του, σύμβολο αντίστασης, ενότητας και αξιοπρέπειας.

Ουδέποτε πτοήθηκε από τις συνωμοσίες, τις υπονομεύσεις, τις επιβουλές και τις πλεκτάνες των εχθρών της Κύπρου. Ασυμβίβαστος και αταλάντευτος προστάτης των δικαίων και της ελευθερίας της πατρίδας του, δεν δείλιασε και δεν λύγισε ποτέ, παρά τις υπέρμετρες δυσκολίες και, κυρίως, τις απειλές και απόπειρες κατά της ζωής του.

Δεν τον άγγιξε τίποτε από όλα αυτά, ακριβώς γιατί η μοίρα τον είχε τάξει να υπηρετήσει την Κύπρο και τον λαό μας.

Και σήμερα, καθώς τον τιμούμε, δεν περιοριζόμαστε σε μια απλή μνημόνευση. Αντιθέτως, ως οφείλουμε, δηλώνουμε εκ νέου το χρέος μας να συνεχίσουμε τον αγώνα του, να κρατήσουμε ζωντανό το όραμά του, να πορευτούμε με πίστη στις αξίες που εκείνος υπηρέτησε.

Αγαπητοί μου,

Η παρακαταθήκη του Μακαρίου Γ΄ είναι διπλή:

Πνευματική, γιατί μας δίδαξε ότι η πίστη και η ελευθερία αποτελούν αξίες αδιαπραγμάτευτες, και πολιτική, γιατί μας έδειξε ότι η ελευθερία ενός λαού απαιτεί θυσίες και διαρκή αγώνα.

Καθήκον μας είναι να μην αφήσουμε αυτή την παρακαταθήκη να σβήσει. Να την κρατήσουμε ζωντανή, να τη μεταδώσουμε στις επόμενες γενιές και να την καταστήσουμε οδηγό για το μέλλον.

Με αυτές τις αρχές ως πυξίδα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης, λαμβάνοντας τη λαϊκή εντολή για άρση του αδιεξόδου και της στασιμότητας των προηγούμενων χρόνων, εργάζεται άοκνα και μεθοδικά για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για επίλυση του Κυπριακού. Σε αυτές τις κρίσιμες ώρες της ιστορίας μας, καλούμαστε όλοι να επιδείξουμε υπευθυνότητα, σύνεση και, πάνω απ' όλα, ενότητα.

Στη μακραίωνη ιστορία του, ο Ελληνισμός έχει να επιδείξει μεγάλες επιτυχίες όταν ήταν ενωμένος, αλλά και ανείπωτες τραγωδίες όταν η διχόνοια παρείσφρησε ανάμεσά μας. Μόνο με αρραγές πολιτικό μέτωπο, πίστη στο δίκαιο του αγώνα μας και σωφροσύνη μπορούμε να πετύχουμε τερματισμό του σημερινού στάτους κβο και να το αντικαταστήσουμε με ένα μέλλον ασφάλειας και ευημερίας, σε μια απελευθερωμένη Κυπριακή Δημοκρατία, όπου Ελληνοκύπριοι, Τουρκοκύπριοι, Μαρωνίτες, Αρμένιοι και Λατίνοι θα συμβιώνουμε χωρίς φόβο και διακρίσεις.

Φίλες και φίλοι,

Σήμερα, σε αυτή την επίσημη πολιτειακή τελετή, ας υψώσουμε το βλέμμα κι ας δούμε τον Μακάριο όχι μόνο ως ηγέτη, αλλά ως φάρο.

Φάρο που φωτίζει τον δρόμο μας.

Φάρο που μας καλεί να συνεχίσουμε.

Φάρο που μας υπενθυμίζει ότι η ελευθερία δεν χαρίζεται, αλλά κατακτάται.

Ας είναι, λοιπόν, η μνήμη του Εθνάρχη Μακαρίου Γ΄ αιώνια ζωντανή, αιώνια φωτεινή, αιώνιος φάρος για τον τόπο μας.

Αιωνία του η μνήμη.

(ΓΑ/ΑΣ/ΛΓ)